Żeby przeglądać stronę Góry-Sowie.pl musisz włączyć w swojej przeglądarce obsługę JavaScript!

Przepraszamy za utrudnienia!
Gory-Sowie.pl - O Górach Sowich
 
« powrót


Jak powstawały Góry Sowie

O Górach Sowich | 17 listopad 2015 | ilość wyświetleń: 1455

Góry Sowie są najstarszą częścią Sudetów. Zbudowane ze skał gnejsowych przez wielu uważane są za najstarsze góry w Polsce a nawet w Europie.


Historia geologiczna Gór Sowich sięga początków dziejów Ziemi. W tym czasie rejon Sudetów Środkowych przechodził wielokrotną metamorfozę. Głównym budulcem skalnym są tutaj gnejsy, a najstarszymi skałami, które udało się odszukać w okolicy są hornblendyty z Bystrzycy Górnej. Ich wiek szacuje się na 1,2 miliarda lat.


Sowiogórskie gnejsy tworzyły się od początków archaiku, tj. od 4 do 2,5 mld lat temu. Około 500 milionów lat temu (na początku ery paleozoicznej) Góry Sowie były dnem morskim, na którym gromadziły się pokłady skał osadowych, piasków, iłów i wapieni (również skamieniałości). Następnie morze to wycofało się, a osady z dna pod wpływem wysokiego ciśnienia i temperatury uległy przekształceniom w gnejsy. Około 370 milionów lat temu (podczas orogenezy kaledońskiej) wyniesione zostały na tym terenie góry.

Już około 270 milionów lat temu (w czasie hercyńskich ruchów górotwórczych) powstały główne zarysy dzisiejszych Sudetów Środkowych. Można zatem uznać, że ta część Sudetów, wraz z Górami Sowimi jest najstarsza. Również w tym okresie geologicznym w wyniku aktywności wulkanicznej oraz wylewów lawy powstały w Górach Sowich różnorodne złoża minerałów, rud metali i surowców skalnych. Natomiast w rejonie dzisiejszego Wałbrzycha i Nowej Rudy z osadów organicznych powstały znaczne pokłady węgla kamiennego. Podczas kolejnych er geologicznych Góry Sowie były na przemian poddawane działaniom erozji oraz zalewane przez prehistoryczny ocean. W trzeciorzędzie (od 65 do 1,8 mln lat temu) ciepły i wilgotny klimat sprzyjał erozji wodnej, która ukształtowała aktualny wygląd sowiogórskich dolin. Ruchy tektoniczne, które często nawiedzały ten rejon zaowocowały wyniesieniem Gór Sowich wzdłuż linii sudeckiego uskoku brzeżnego.

Po okresie zlodowaceń południowej Polski, które zakończyły się na tym terenie około 400 tysięcy lat temu, doszło do ostatecznego uformowania się obecnego kształtu Gór Sowich. Ostatecznie masyw zbudowany jest głównie z gnejsów i migmatytów z niewielkimi wystąpieniami skał zasadowych, amfibolitów, serpentynitów, granulitów i pegmatytów.

Wszystkie te skomplikowane procesy stanowią o dzisiejszej geologicznej i mineralogicznej atrakcyjności tych gór. Od wieków najcenniejszą kopaliną był wydobywany w okolicach Nowej Rudy węgiel kamienny - w samych górach wydobywano natomiast rudę żelaza i miedzi (Jugów, Przygórze) oraz baryt (Grodziszcze), w średniowieczu w okolicznych strumieniach płukano złoto. W latach 40. i 50. XX wieku odkryto i wydobywano rudę uranu, a w 2010 roku w pobliżu Piławy Górnej namierzone zostały złoża tytanu. Bogata historia geologiczna regionu sprawiła, że tereny te przyciągają geologów i poszukiwaczy minerałów. Wśród najciekawszych minerałów i kamieni szlachetnych tu występujących warto wymienić: granaty (odnajdywane w rejonie góry Rymarz), kwarc różowy (rejon Wielkiej Sowy) czarne turmaliny spotykane na całym obszarze gór Sowich, ametyst, beryl, antofyllit, baryt, piroksen. Góry Sowie kryją w sobie wiele skarbów - w przeszłości znajdowano tu również rubiny, beryle długości 20-30cm, turmaliny długości kilkunastu centymetrów oraz bloki z granatami o średnicy 3cm.

Autor: misza

Źródła:
foto 1: Olidudlatdeysok/Wikipedia
foto 2: Piotr Sosnowski
foto 3: www.erytryn.pl


« powrót

Dziękujemy :)
Twój komentarz został dodany.

POGODA
°C
°C

Prognoza 4-dniowa
Partnerzy: